439 Sayılı Kanun Rehberi: Öğretmenlerin Maaş Karşılığı Ders Saatleri Ve Ek Ders Yükümlülükleri

439 Sayılı Kanun: Haftalık Ders Saatleri ve Ek Ders Yükümlülükleri Rehberi

Değerli EğitimWeb üyeleri ve kıymetli meslektaşlarım,

Öğretmenlerin haftada kaç saat derse girmekle yükümlü olduğunu, maaş karşılığı görevlerini ve idarecilerin ders saatlerini belirleyen temel yasal dayanak 439 Sayılı Kanun'dur. 1964 yılından bu yana yürürlükte olan bu kanun, günümüzde 657 sayılı Kanun ve ilgili yönetmeliklerle birlikte uygulanmaya devam etmektedir.

Özellikle öğretmenlerin "ders görevinden çekilme" ve "25 yıl kıdem" gibi az bilinen haklarını içeren kritik maddeleri sizler için özetledik:

1. Maaş Karşılığı Haftalık Ders Saatleri (Ek Madde 1 ve Madde 3)
Kanuna göre farklı kademelerdeki öğretmenlerin maaş (aylık) karşılığı girmesi gereken zorunlu ders saatleri şöyledir:

• Sınıf Öğretmenleri: Haftada 18 saat.
• Okul Öncesi Öğretmenleri: Haftada 18 saat.
• Branş Öğretmenleri (Ortaöğretim): Haftada 15 saat.
• Atölye ve Laboratuvar Öğretmenleri: Haftada 20 saat.

2. Okul Yöneticilerinin Ders Yükümlülüğü (Madde 6)
Örgün ve yaygın eğitim kurumlarında müdür, müdür başyardımcısı ve müdür yardımcıları için ders görevleri şu şekilde belirlenmiştir:

• Yöneticiler haftada 6 saat ders okutmakla yükümlüdürler.
• İstekleri halinde (muvafakatleri ile) ihtisasları dışında haftada 12 saate kadar ücretli ek ders alabilirler.

3. 25 Yıl Kıdem Hakkı (Madde 9)
Öğretmenlikte veya Milli Eğitim hizmetlerinde 25 yılını tamamlayan öğretmenler için özel bir koruma mevcuttur:

• Bu öğretmenler, kendi rızaları (muvafakatleri) olmadıkça ek ders vermeye zorlanamazlar. Sadece maaş karşılığı derslerini doldurmaları yeterlidir.

4. Ders Görevinden Çekilme ve İstifa (Madde 9)

• Öğretmenlerin kabul etmek zorunda oldukları (maaş karşılığı ve zorunlu ek ders) görevlerin herhangi birinden çekilmeleri, asli görevlerinden istifa etmiş sayılmalarına neden olur. Bu madde, ders programına uymamanın yasal ağırlığını göstermektedir.

----------------------------------------------------
*** SORULAN SORULAR (S.S.S.)

Soru 1: Maaş karşılığını doldurmayan öğretmene ek ders ücreti ödenir mi?
Cevap: Hayır. Ek Madde 1 uyarınca, örgün ve yaygın eğitim kurumlarında aylık karşılığı ders görevini doldurmayanlara ek ders ücreti ödenmez. (Yarıyıl/yaz tatili ve yüz yüze eğitim dışı bazı istisnalar hariç).

Soru 2: "Hazırlık ve Plan" ek dersi nasıl hesaplanır?
Cevap: Öğretmenlere, haftada 3 saati geçmemek kaydıyla, okuttukları her 10 saat için 1 saat hazırlık ve planlama ek ders ücreti ödenir. (Örn: 20 saat derse giren öğretmen 2 saat hazırlık plan alır).

Soru 3: Maaş karşılığı ders saati doldurulamıyorsa ne yapılır?
Cevap: Madde 5 uyarınca, kendi okulunda ders saati dolmayan öğretmenler, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından münasip görülen dengi okullarda ihtisasları içindeki derslerle bu saatleri tamamlamak zorundadırlar.

Soru 4: Emekliliği yaklaşan öğretmenler zorla ek derse girer mi?
Cevap: Eğer öğretmen meslekte 25 yılını doldurmuşsa, istemediği sürece zorunlu ek ders yüklenemez. Sadece maaş karşılığı olan (15 veya 18 saat) derse girmesi yasaldır (Madde 9).

Soru 5: Ücretli öğretmenlerin ders saatleri için bir sınırlama var mı?
Cevap: Madde 8'e göre; öğretmen bulunamaması halinde geçici olarak atanan ücretli öğretmenlerden resmi bir görevi olmayanlara orta dereceli kurumlarda (lise/ortaokul) haftada 24 saate kadar ders verilebilir.
----------------------------------------------------

Değerli meslektaşlarım; maaş karşılığı ders saatlerinin (15-18-20) günümüz şartlarında adil olduğunu düşünüyor musunuz? Özellikle idarecilerin 6 saatlik derse girme zorunluluğu hakkındaki görüşlerinizi ve uygulamada yaşadığınız sorunları bu başlık altında paylaşabilirsiniz.

EğitimWeb Yönetimi