- Katılım
- 20 Ara 2023
- Mesajlar
- 672
- Tepkime puanı
- 13
Eğitimde Dönüm Noktası: 430 Sayılı Tevhid-i Tedrisat Kanunu
Değerli EğitimWeb üyeleri ve eğitim tarihine ilgi duyan dostlar,
Türkiye Cumhuriyeti'nin modern eğitim sisteminin temelini atan, eğitim ve öğretimde çok başlılığı sona erdirerek birliği sağlayan "Tevhid-i Tedrisat Kanunu" (Öğretim Birliği Yasası), 3 Mart 1924 tarihinde kabul edilmiştir. Bu kanun, sadece bir idari düzenleme değil, çağdaş ve laik eğitim sistemine geçişin en büyük adımıdır.
Günümüz eğitim politikalarını ve kurumların yapısını anlamak için bu tarihi kanunun maddelerini sizler için günümüz Türkçesiyle özetledik:
1. Tüm Eğitim Kurumları Tek Çatı Altında (Madde 1-2)
Türkiye dahilindeki bütün bilim ve öğretim kurumları Maarif Vekaletine (Milli Eğitim Bakanlığı) bağlanmıştır. Şer'iye ve Evkaf Vekaleti (Din İşleri ve Vakıflar Bakanlığı) veya özel vakıflar tarafından yönetilen tüm medrese ve okullar Bakanlığa devredilmiştir.
2. Din Görevlisi Yetiştirme Görevi (Madde 4)
Eğitimin birleştirilmesiyle birlikte, dini ihtiyaçları karşılamak adına iki yeni yapı öngörülmüştür:
3. Askeri ve Yetim Okullarının Durumu (Madde 5)
Milli Savunma Bakanlığına bağlı askeri rüştiyeler (ortaokul) ve idadiler (lise) ile Sağlık Bakanlığına bağlı darüleytamlar (yetim yurtları/okulları) bütçeleriyle birlikte MEB'e devredilmiştir. (Not: Askeri liseler daha sonra 1925 yılında tekrar Milli Savunma Bakanlığına iade edilmiştir).
----------------------------------------------------
*** SORULAN SORULAR (S.S.S.)
Soru 1: Tevhid-i Tedrisat Kanunu ne zaman kabul edildi?
Cevap: Kanun, 3 Mart 1924 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilmiş ve 6 Mart 1924 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.
Soru 2: Bu kanunun en temel amacı nedir?
Cevap: Temel amaç, eğitimdeki çift başlılığı (mektep-medrese ayrımı) ortadan kaldırarak; tüm eğitim kurumlarını devlet denetimine almak, eğitimi millileştirmek ve modernleştirmektir.
Soru 3: Medreseler bu kanunla mı kapatıldı?
Cevap: Evet. Kanun tüm eğitim kurumlarını Milli Eğitim Bakanlığına bağladığı için, Bakanlık (dönemin bakanı Vasıf Çınar) genelgesiyle medreselerin faaliyetlerine son verilmiş ve öğrenciler modern okullara aktarılmıştır.
Soru 4: İmam Hatip okullarının temeli bu kanuna mı dayanıyor?
Cevap: Evet. Kanunun 4. maddesi, din görevlisi yetiştirilmesi için özel okullar açılması görevini Milli Eğitim Bakanlığına vermiştir.
Soru 5: Bu kanun günümüzde hala geçerli mi?
Cevap: Evet. Tevhid-i Tedrisat Kanunu, Anayasamızın 174. maddesi ile koruma altına alınan "İnkılap Kanunları"ndan biridir ve halen yürürlüktedir.
----------------------------------------------------
Değerli eğitimciler ve öğrenciler; eğitimde birliği sağlayan bu devrimci yasanın bugün sahip olduğumuz modern eğitim imkanlarına katkısı hakkında ne düşünüyorsunuz? Görüşlerinizi ve sorularınızı başlık altında paylaşabilirsiniz.
EğitimWeb Yönetimi
Değerli EğitimWeb üyeleri ve eğitim tarihine ilgi duyan dostlar,
Türkiye Cumhuriyeti'nin modern eğitim sisteminin temelini atan, eğitim ve öğretimde çok başlılığı sona erdirerek birliği sağlayan "Tevhid-i Tedrisat Kanunu" (Öğretim Birliği Yasası), 3 Mart 1924 tarihinde kabul edilmiştir. Bu kanun, sadece bir idari düzenleme değil, çağdaş ve laik eğitim sistemine geçişin en büyük adımıdır.
Günümüz eğitim politikalarını ve kurumların yapısını anlamak için bu tarihi kanunun maddelerini sizler için günümüz Türkçesiyle özetledik:
1. Tüm Eğitim Kurumları Tek Çatı Altında (Madde 1-2)
Türkiye dahilindeki bütün bilim ve öğretim kurumları Maarif Vekaletine (Milli Eğitim Bakanlığı) bağlanmıştır. Şer'iye ve Evkaf Vekaleti (Din İşleri ve Vakıflar Bakanlığı) veya özel vakıflar tarafından yönetilen tüm medrese ve okullar Bakanlığa devredilmiştir.
2. Din Görevlisi Yetiştirme Görevi (Madde 4)
Eğitimin birleştirilmesiyle birlikte, dini ihtiyaçları karşılamak adına iki yeni yapı öngörülmüştür:
- Yüksek din uzmanları yetiştirmek üzere Darülfünun (Üniversite) bünyesinde bir İlahiyat Fakültesi açılması.
- İmamlık ve hatiplik gibi dini hizmetleri yerine getirecek memurların yetişmesi için ayrı okulların (İmam Hatip okullarının temeli) kurulması.
3. Askeri ve Yetim Okullarının Durumu (Madde 5)
Milli Savunma Bakanlığına bağlı askeri rüştiyeler (ortaokul) ve idadiler (lise) ile Sağlık Bakanlığına bağlı darüleytamlar (yetim yurtları/okulları) bütçeleriyle birlikte MEB'e devredilmiştir. (Not: Askeri liseler daha sonra 1925 yılında tekrar Milli Savunma Bakanlığına iade edilmiştir).
----------------------------------------------------
*** SORULAN SORULAR (S.S.S.)Soru 1: Tevhid-i Tedrisat Kanunu ne zaman kabul edildi?
Cevap: Kanun, 3 Mart 1924 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilmiş ve 6 Mart 1924 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.
Soru 2: Bu kanunun en temel amacı nedir?
Cevap: Temel amaç, eğitimdeki çift başlılığı (mektep-medrese ayrımı) ortadan kaldırarak; tüm eğitim kurumlarını devlet denetimine almak, eğitimi millileştirmek ve modernleştirmektir.
Soru 3: Medreseler bu kanunla mı kapatıldı?
Cevap: Evet. Kanun tüm eğitim kurumlarını Milli Eğitim Bakanlığına bağladığı için, Bakanlık (dönemin bakanı Vasıf Çınar) genelgesiyle medreselerin faaliyetlerine son verilmiş ve öğrenciler modern okullara aktarılmıştır.
Soru 4: İmam Hatip okullarının temeli bu kanuna mı dayanıyor?
Cevap: Evet. Kanunun 4. maddesi, din görevlisi yetiştirilmesi için özel okullar açılması görevini Milli Eğitim Bakanlığına vermiştir.
Soru 5: Bu kanun günümüzde hala geçerli mi?
Cevap: Evet. Tevhid-i Tedrisat Kanunu, Anayasamızın 174. maddesi ile koruma altına alınan "İnkılap Kanunları"ndan biridir ve halen yürürlüktedir.
----------------------------------------------------
Değerli eğitimciler ve öğrenciler; eğitimde birliği sağlayan bu devrimci yasanın bugün sahip olduğumuz modern eğitim imkanlarına katkısı hakkında ne düşünüyorsunuz? Görüşlerinizi ve sorularınızı başlık altında paylaşabilirsiniz.EğitimWeb Yönetimi